Newyddion
Llunio dyfodol Cwricwla Lleol 16 i 18 yng Nghymru
29 Sep 2026
Mae’r blynyddoedd rhwng 16 a 18 oed ymhlith y rhai pwysicaf yn nhaith addysg dysgwr. Mae’n amser pan fydd pobl ifanc yn dechrau arbenigo, archwilio’u diddordebau a chymryd y camau nesaf tuag at addysg uwch, hyfforddiant neu gyflogaeth.
I gefnogi hyn, mae angen i ddysgwyr gael at amrywiaeth eang o gyfleoedd o ansawdd uchel sy’n adlewyrchu eu dyheadau ac anghenion eu cymunedau lleol. Dyma ddiben Cwricwla Lleol 16 i 18.
Gan fod cyfrifoldeb am lunio cwricwla lleol wedi trosglwyddo i Medr, mae cyfle i gryfhau cydweithio ar draws Cymru a sicrhau bod pob dysgwr yn gallu elwa o gynigion cwricwlwm cynaliadwy, cynhwysol, sy’n canolbwyntio ar y dysgwr.
Beth yw Cwricwla Lleol 16 i 18?
Mae Cwricwlwm Lleol 16 i 18 yn amrediad cyfunol o gyrsiau a chyfleoedd dysgu sydd ar gael i bobl ifanc o fewn ardal awdurdod lleol.
Gall y cyfleoedd hyn gael eu darparu gan ysgolion, sefydliadau addysg bellach, neu drwy drefniadau cydweithredol rhwng darparwyr. Y nod yw sicrhau bod dysgwyr yn gallu manteisio ar ddewis eang o lwybrau academaidd a galwedigaethol sy’n cefnogi dilyniant i’w dewis gamau nesaf.
Yn ei hanfod, mae cynllunio cwricwlwm lleol yn ymwneud â dysgwyr. Mae’n ymwneud â deall beth mae ar bobl ifanc ei angen, pa gyfleoedd sydd ar gael, a sut gall partneriaid weithio gyda’i gilydd i sicrhau’r dewis mwyaf a chefnogi deilliannau llwyddiannus.
Rôl Medr
Mae Deddf Addysg Drydyddol ac Ymchwil (Cymru) 2022 yn rhoi cyfrifoldeb am lunio Cwricwla Lleol 16 i 18 i Medr, gan greu un sefydliad sy’n gyfrifol am oruchwylio addysg ôl-orfodol yng Nghymru yn strategol.
Yn rhan o’r rôl hon, bydd Medr yn gweithio gydag awdurdodau lleol, ysgolion, colegau a phartneriaid ehangach i:
- Ddatblygu trefniadau cwricwlwm lleol ar draws Cymru.
- Defnyddio data, tystiolaeth a deallusrwydd i lywio cynllunio a phenderfyniadau.
- Cefnogi cynigion y cwricwlwm sy’n adlewyrchu galw dysgwyr a blaenoriaethau lleol.
- Hyrwyddo darpariaeth gynaliadwy a llwybrau dilyniant ystyrlon.
- Cefnogi cyfleoedd am ddysgu a chyfranogi trwy gyfrwng y Gymraeg.
- Cydweithio â phartneriaid i ddatblygu dulliau ymarferol a chymesur sy’n adlewyrchu amgylchiadau lleol.
Mae cwricwla lleol effeithiol yn dibynnu ar bartneriaethau cryf a chyd-berchnogaeth. Mae Medr yn chwarae rôl gydweithredol, gan ddod â phartneriaid ynghyd ar draws y system.
Rôl awdurdodau lleol, ysgolion a cholegau
Mae awdurdodau lleol, ysgolion a sefydliadau addysg bellach yn parhau i chwarae rhan hanfodol wrth lunio cwricwla lleol.
Mae eu gwybodaeth leol a’u dealltwriaeth o ddysgwyr, cymunedau a darpariaeth yn hanfodol i gynllunio effeithiol. Hefyd, maent yn bartneriaid allweddol o ran helpu i wneud y mwyaf o argaeledd cyrsiau a sicrhau bod dysgwyr yn gallu manteisio ar gynnig cwricwlwm eang a chytbwys.
Mae hyn yn cynnwys ystyried:
- Buddiannau a dyheadau dysgwyr.
- Cyfleoedd dilyniant i ddysgu a chyflogaeth bellach.
- Deallusrwydd am y farchnad lafur leol a rhanbarthol.
- Darpariaeth cyfrwng Cymraeg a pharhad ieithyddol.
- Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY).
- Realiti ymarferol cyflwyno cwricwlwm eang a chynaliadwy.
Trwy ddwyn goruchwyliaeth genedlaethol ac arbenigedd lleol ynghyd, gall partneriaid greu cynigion cwricwlwm sy’n bodloni anghenion amrywiol dysgwyr a chymunedau ar draws Cymru.
Pam mae cydweithredu’n bwysig
Mae cydweithredu bob amser wedi bod yn ganolog i gynllunio cwricwlwm lleol yn llwyddiannus.
Mae’r ddeddfwriaeth a’r canllawiau yn cydnabod na all yr un sefydliad unigol ddarparu pob cyfle yr hoffai dysgwyr fanteisio arnynt. Felly, caiff ysgolion, colegau ac awdurdodau lleol eu hannog i gydweithio er mwyn gwneud y mwyaf o ddewis dysgwyr a chreu cynigion cwricwlwm cynaliadwy.
Gall cydweithredu helpu partneriaid i:
- Ehangu’r amrediad o gyrsiau sydd ar gael i ddysgwyr.
- Lleihau dyblygu’r ddarpariaeth yn ddiangen.
- Gwneud y defnydd gorau o adnoddau sydd ar gael.
- Cryfhau llwybrau dilyniant dysgwyr.
- Cefnogi addysg cyfrwng Cymraeg a mwy o gyfranogiad cyfrwng Cymraeg.
- Ymateb i anghenion sgiliau a’r farchnad lafur leol.
Yn y pen draw, mae cwricwla lleol llwyddiannus wedi’u hadeiladu ar sail cyd-gyfrifoldeb, deialog agored, ac ymrwymiad cyfunol i roi dysgwyr yn gyntaf.
Ymuno â’r sgwrs
I gefnogi partneriaid wrth i’r gwaith hwn ddatblygu, bydd Medr yn cynnal dwy webinar sy’n canolbwyntio ar ddatblygiad Cwricwla Lleol 16 i 18 yng Nghymru yn y dyfodol.
Bydd y sesiynau hyn yn rhoi cyfle i ddeall y canlynol yn well:
- Ymagwedd Medr at Gwricwla Lleol 16 i 18.
- Rolau a chyfrifoldebau ysgolion, colegau, awdurdodau lleol, Medr a Llywodraeth Cymru.
- Sut bydd data a thystiolaeth yn ategu cynllunio’r cwricwlwm a gwneud penderfyniadau.
- Y cysylltiadau rhwng cynllunio’r cwricwlwm, dilyniant dysgwyr, digonoldeb y cwricwlwm a darpariaeth cyfrwng Cymraeg.
- Sut gall partneriaid gydweithio i ddatblygu atebion lleol ymarferol.
- Canllawiau, cymorth a chyfleoedd ymgysylltu yn y dyfodol.
Dyddiadau’r gweminarau
Mae cofrestru bellach ar agor trwy Eventbrite.
Rydym yn annog cydweithwyr o ysgolion, dosbarthiadau chwech, awdurdodau lleol, sefydliadau addysg bellach a sefydliadau partner i fynychu a chyfrannu at lunio dyfodol Cwricwla Lleol 16 i 18 yng Nghymru.
Trwy gydweithio, gallwn helpu i sicrhau bod pob dysgwr yn gallu manteisio ar gynnig cwricwlwm eang, cynaliadwy ac ystyrlon, sy’n eu cefnogi i ffynnu mewn addysg, cyflogaeth a bywyd.
Am rhagor or wybodaeth, cysylltwch â [email protected].
Rhagor o wybodaeth am waith Medr
Gallwch danysgrifio i ddiweddariadau i fod y cyntaf i wybod am ein cyhoeddiadau, ein newyddion a’n cyfleoedd swydd.
Tanysgrifio