Cyhoeddiadau
Medr/2026/32: Monitro Diwedd Blwyddyn ar gyfer Ymrestriadau Addysg Uwch 2025/26
13 Jul 2026
Cyflwyniad
1. Mae’r cyhoeddiad hwn yn rhoi diffiniadau a chanllawiau i sefydliadau addysg uwch (SAUau) a sefydliadau addysg bellach (SABau) sydd â darpariaeth addysg uwch (a elwir gyda’i gilydd yn ddarparwyr addysg uwch (AU)) a gyllidir gan Medr (y Comisiwn Addysg Drydyddol ac Ymchwil) ar gyfer eu darpariaeth addysg uwch. Mae’r canllawiau hefyd yn berthnasol i ddarparwyr sy’n darparu cyrsiau wedi’u dynodi’n benodol, ond nad ydynt yn derbyn cyllid yn uniongyrchol gan Medr am eu darpariaeth addysg uwch. Mae hyn yn cynnwys rhai SABau a rhai darparwyr eraill. Mae’r canllawiau’n ymwneud â data diwedd blwyddyn a dynnir o gofnod myfyrwyr 2025/26 yr Asiantaeth Ystadegau Addysg Uwch (HESA) drwy Wasanaeth Rhyngwyneb Adrodd Gwybodaeth HESA (IRIS) er mwyn galluogi Medr i:
- gyfrifo dyraniadau cyllid ar gyfer cyllid sy’n seiliedig ar gredydau cyrsiau gradd rhan-amser ac ar gyfer y premiwm pynciau cost uwch yn 2027/28;
- cyfrifo unrhyw addasiadau i gyllid sy’n seiliedig ar gyrsiau gradd rhan-amser 2025/26;
- monitro darpariaeth cyrsiau meddygaeth a deintyddiaeth;
- sefydlu niferoedd terfynol y myfyrwyr a’r gwerthoedd credyd mewn darparwyr AU ar gyfer 2025/26 er mwyn modelu cyllid a darparu gwybodaeth.
Y prif newidiadau ar gyfer 2025/26
2. Dyma’r prif newidiadau a wnaed ers arolwg Monitro Diwedd Blwyddyn 2024/25:
- Mae dwy golofn ychwanegol wedi’u hychwanegu at y tabl data crai cofrestru ar gais y darparwyr. Mae’r rhain yn cynnwys y dyddiad pan ddechreuodd y myfyriwr ymgysylltu a’i gyfeiriad cartref parhaol wrth ymuno â’r cwrs.
- Mae’r ffrydiau llawn amser a reoleiddir ar gyfer myfyrwyr israddedig/TAR cartref wedi’u diweddaru yn Atodiad DD ynghyd â’r lefelau ffioedd newydd ar gyfer blwyddyn academaidd 2025/26.
Cynnwys
3. Mae’r cylchlythyr hwn yn darparu:
- canllawiau a diffiniadau ar gyfer y gwahanol gategorïau a ddefnyddir i ddosbarthu myfyrwyr;
- gwybodaeth am y meini prawf a ddefnyddir i echdynnu data MDB o gofnod myfyrwyr HESA 2025/26 drwy IRIS;
- manylion y trefniadau cymeradwyo ar gyfer y tablau a ddarperir drwy allbynnau IRIS HESA (gweler paragraff 10 am y rhestr o dablau y mae angen eu cymeradwyo. Sylwer mai ond i ddarparwyr addysg uwch sy’n derbyn cyllid gan Medr ar gyfer eu darpariaeth addysg uwch y mae’r broses gymeradwyo yn berthnasol. Os yw darparwyr yn dychwelyd data i HESA gan fod ganddynt gyrsiau wedi’u dynodi’n briodol, nid yw’n ofynnol iddynt gymeradwyo tablau MDB, ac mae’r daflen gymeradwyo wedi’i hepgor o’u hallbynnau IRIS HESA.
4. Dyma gynnwys yr atodiadau:
| Atodiad | Rhif tudalen | |
|---|---|---|
| Atodiad A | Canllaw cryno i arolwg MDB 2025/26 | 5 |
| Atodiad B | Diffiniad o gymhwyster AU cydnabyddedig | 13 |
| Atodiad C | Dysgu o bell, campysau, is-gwmnïau, darpariaeth freiniol, trefniadau dilysu a threfniadau cydweithredol eraill | 14 |
| Atodiad D | Diffiniad o statws preswylio a chyllido | 21 |
| Atodiad E | Diffiniad o ASCs | 25 |
| Atodiad F | Diffiniad o ddull astudio | 27 |
| Atodiad G | Diffiniad o lefel astudio | 30 |
| Atodiad H | Rheolau ar gyfer cyfrif cofrestriadau | 31 |
| Atodiad I | Rheolau ar gyfer cyfrif gwerthoedd credyd | 38 |
| Atodiad J | Disgrifiadau o dablau a cholofnau | 43 |
| Atodiad K | Mapio HESA/HESES/MDB a meini prawf echdynnu data monitro diwedd blwyddyn | 46 |
| Atodiad L | Sut y bydd Medr yn defnyddio data | 56 |
| Atodiad M | Dosbarthiad myfyrwyr segur / sy’n ysgrifennu | 58 |
| Atodiad N | Grid cyfeirio statws cyllido | 60 |
| Atodiad O | Copïau sampl o dablau allbwn IRIS a echdynnwyd o ddata HESA | 62 |
Addasu cyllid 2025/26
5. I ddibenion cyfrifo canlyniadau cyllido tan-recriwtio ar gyfer cyllid 2025/26, ailgyfrifir cyllid addysgu israddedig rhan-amser yn seiliedig ar gredydau drwy ddefnyddio data EYM. Bydd gwerthoedd credyd (ar gyfer myfyrwyr gradd rhan-amser) sy’n deillio o fodiwlau y cofrestrodd myfyrwyr arnynt hyd at ac yn cynnwys, a hefyd ar ôl, 1 Tachwedd 2025, yn cael eu defnyddio a nifer y gwerthoedd credyd yn gysylltiedig â modiwlau y mae myfyrwyr yn tynnu’n ôl ohonynt yn cael ei ddidynnu. Bydd y tablau MDB a gymeradwyir o’r data a echdynnir o IRIS HESA yn cael eu defnyddio i’r diben hwn.
Proses ar gyfer cymeradwyo data monitro diwedd blwyddyn a data eraill a echdynnir o gofnod myfyrwyr HESA
6. Rhaid i ddarparwyr addysg uwch sy’n cael eu cyllido’n uniongyrchol gan Medr am eu darpariaeth addysg uwch gymeradwyo’r data a gyflwynir yn allbynnau terfynol IRIS ar gyfer cofnodion myfyrwyr HESA ar ddyddiad cymeradwyo terfynol HESA, sef 29 Hydref 2026. Y dyddiad cau ar gyfer dychwelyd allbynnau IRIS wedi’u cymeradwyo i Medr yw 27 Tachwedd 2026. Os gwneir unrhyw ddiwygiadau i’r mapio neu’r dull o echdynnu ar ôl dechrau echdynnu am y tro cyntaf, byddwn yn rhoi gwybod i ddarparwyr. Dylai darparwyr hefyd roi gwybod i ni os ydynt yn dod ar draws unrhyw broblemau wrth echdynnu, naill ai wrth gyflwyno’r allbynnau neu drwy’r dull mapio a ddefnyddir.
7. Yn ystod cyfnod gwirio ansawdd data HESA o 1 Awst i 22 Hydref 2026, bydd Medr yn cynnal gwiriadau ansawdd ar y data a gyflwynir. Byddwn yn cysylltu â darparwyr tua chwe wythnos cyn y dyddiad cymeradwyo terfynol ar gyfer cofnod myfyrwyr HESA, sef 29 Hydref, ac ar ôl i ddarparwyr gadarnhau eu bod yn barod inni anfon unrhyw ymholiadau ymlaen, byddwn yn darparu cyfres o ymholiadau. Gall darparwyr hefyd ofyn inni godi cwestiynau yn gynharach na chwe wythnos neu, os yw’n well ganddynt, pennu dyddiad inni anfon ein rhestr o ymholiadau atynt, a gallant ofyn ar unrhyw bryd inni edrych ar agweddau neilltuol ar eu data os yw hynny’n ddefnyddiol iddynt. Gwneir hyn er mwyn cefnogi proses gwirio ansawdd mewnol y darparydd ei hun, ac i sicrhau bod y data yn addas i ddibenion Medr. Fel y disgrifir ar Amserlen casglu Cofnodion Myfyrwyr HESA,mae’n ofynnol i ddarparwyr naill ai ailgyflwyno eu data i gywiro’r anomaleddau hyn, neu esbonio pam eu bod yn ddilys.
8. Cyn dychwelyd allbynnau IRIS wedi’u cymeradwyo i Medr, rhaid i ddarparwyr addysg uwch fod wedi cynnal gwiriadau digonol i fod yn fodlon bod y data a echdynnwyd yn gywir, ac/neu eu bod wedi gwneud newidiadau lle bo angen os nad yw’r data’n gywir. Rydym yn parhau i ganiatáu i newidiadau i holl allbynnau IRIS yn y cam cymeradwyo ar gyfer 2025/26, ond yn adolygu hyn ar gyfer datganiadau 2026/27. Dylai darparwyr esbonio unrhyw newidiadau a wneir. Ceir rhagor o fanylion am y broses yn y cyhoeddiad Gofynion Data ar gyfer 2026/27, sydd i’w gyhoeddi ym mis Gorffennaf 2026.
9. Nid yw’n ofynnol cyflwyno copi caled o’r allbynnau IRIS wedi’u cymeradwyo. Dylid dychwelyd allbynnau wedi’u cymeradwyo drwy e-bost at [email protected]. Y dyddiad cau ar gyfer dychwelyd yr allbynnau wedi’u cymeradwyo yw 27 Tachwedd 2026. Bydd manylion am y broses yn cael eu hanfon drwy e-bost ar wahân at lofnodwyr awdurdodedig a chysylltiadau data i’w hatgoffa ym mis Hydref 2026.
10. Nodir y rhagddodiad “S” o flaen enw ffeil yr allbynnau IRIS y mae angen eu cymeradwyo. Dyma’r ffeiliau hynny:
- Monitro Diwedd Blwyddyn
- Mesurau Cenedlaethol Medr
- Dyraniadau hepgor ffioedd rhan-amser
- Monitro hepgor ffioedd rhan-amser
- Monitro prentisiaethau gradd (ynghyd â’r wybodaeth ychwanegol y gofynnwyd amdani)
- Cyllid fesul pen
- Premiwm anabledd
- Premiwm Mynediad a Chadw
- Premiwm cyfrwng Cymraeg
- Premiwm pynciau drud
- Dyraniad Ymchwil ôl-radd
- Cyllid cydraddoldeb hiliol/llesiant ac iechyd meddwl
- Cyllid cymorth cyflogadwyedd wedi’i dargedu
- Cyfanswm cyfwerth ag amser llawn (CALl) (ar gyfer dyraniadau cyllid cyfalaf)
- Addysg Gychwynnol i Athrawon (AGiA) sy’n arwain at gyllid lleoliad Statws Athro Cymwysedig (SAC)
- Cynllun cymhelliant Tystysgrif Addysg i Raddedigion (TAR) mewn Addysg Bellach (AB)
Archwilio data
11. Atgoffir darparwyr y gall data MDB, a thablau eraill fel y disgrifir ym mharagraff 10, fel y’u hechdynnwyd o gofnod myfyrwyr HESA drwy IRIS, ac unrhyw ddiwygiadau a wneir i’r data a echdynnir, gan gynnwys dulliau a ddefnyddir i gyfrifo unrhyw amcangyfrifon sydd wedi’u cynnwys yn y diwygiadau, fod yn ddarostyngedig i archwiliad allanol a gynhelir gan Medr neu gan gontractwyr sy’n gweithio ar ei ran. Mae’r systemau a’r prosesau a ddefnyddir i gynhyrchu’r data HESA a echdynnir o fewn cwmpas archwiliadau mewnol y sefydliad.
Rhagor o wybodaeth
12. Dylid cyfeirio unrhyw ymholiadau i sylw Andrea Thomas ([email protected]).
Medr/2026/32: Monitro Diwedd Blwyddyn ar gyfer Ymrestriadau Addysg Uwch 2025/26
Dyddiad: 13 Gorffennaf 2026
Cyfeirnod: Medr/2026/32
At: Benaethiaid sefydliadau addysg uwch yng Nghymru; Penaethiaid sefydliadau addysg bellach yng Nghymru sy’n cynnig darpariaeth addysg uwch
Ymateb erbyn: 27 Tachwedd 2026
Crynodeb: Mae’r cyhoeddiad hwn yn rhoi diffiniadau a chanllawiau i ddarparwyr addysg uwch yn gysylltiedig â data diwedd blwyddyn a dynnir o gofnod myfyrwyr HESA 2025/26.
Echdynnir y data drwy Wasanaeth Rhyngwyneb Adrodd Gwybodaeth (IRIS) HESA, ac fe’i defnyddir i gyfrifo cyllid ar sail credydau ar gyfer cyrsiau gradd rhan-amser, a’r premiwm pynciau cost uwch ar gyfer 2027/28, i gyfrifo unrhyw addasiad i gyllid addysgu seiliedig ar gredydau yng nghyrsiau gradd rhan-amser 2025/26, i fonitro darpariaeth meddygaeth a deintyddiaeth a sefydlu niferoedd terfynol y myfyrwyr a’r gwerthoedd credyd o fewn darparwyr ar gyfer 2025/26.
Medr/2026/32 Monitro Diwedd Blwyddyn ar gyfer Ymrestriadau Addysg Uwch 2025/26Rhagor o wybodaeth am waith Medr
Gallwch danysgrifio i ddiweddariadau i fod y cyntaf i wybod am ein cyhoeddiadau, ein newyddion a’n cyfleoedd swydd.
Tanysgrifio